LIZING
Lizing xizmatlari ikki turda ko`rsatiladi:
- Mikrolizing xizmati;
- Moliyaviy lizing xizmati.
Mikrolizing xizmati yillik 5 foizli stavka bo`yicha 36 oygacha bo`lgan muddatga eng kam oylik ish haqining 2000 baravarigacha bo`lgan miqdorda kichik biznes va tadbirkorlik sub`ektlariga ko`rsatiladi.
Moliyaviy lizing xizmatlari
Moliyaviy lizing xizmati O`zbekiston Respublikasi Markaziy Bankining qayta moliyalash stavkasidan yuqori bo`lmagan yillik 14 foizli stavkadan 36 oydan 60 oygacha bo`lgan muddatga kichik biznes va tadbirkorlik sub`ektlariga ko`rsatiladi.
Mikrolizing xizmatlari quyidagi kichik biznes sub`ektlariga ko`rsatiladi:
- yuridik shaxs maqomiga ega bo`lgan dehqon xo`jaliklari;
- fermer xo`jaliklari;
- mikrofirmalar;
- kichik korxonalar
Fuqaro tadbirkorlik faoliyati bilan shug`ullanib, bank xizmatlaridan foydalanishi uchun
- tadbirkorlik sub`ekti sifatida davlat ro`yxatidan o`tishi hamda;
- o`ziga qulay bo`lgan Mikrokreditbank filialida hisob raqam ochishi kerak.
Mikrolizing xizmatlari ko`rsatilishi uchun bankka taqdim qilinishi lozim bo`lgan xujjatlar
- mikrolizing xizmati ko`rsatilishi uchun buyurtmanoma;
- biznes-reja, pul oqimlari prognozini albatta ko`rsatgan holda;
- mikrolizing xizmatining qaytarilishini ta`minlanish bilan bog`liq hujjatlar, shu jumladan qonun hujjatlarida belgilangan tartibda to`ldirilgan buxgalteriya va moliyaviy hisobot ma`lumotlari.
Tadbirkorlik sub`ektlari tomonidan taqdim etiladigan biznes-rejaga qo`yiladigan asosiy talablar
- Taqdim etiladigan biznes-reja mikrolizing xizmati ko`rsatilishi uchun buyurtmanomada berilgan sanadan ko`pi bilan 60 kun oldin tuzilgan bo`lishi kerak.
- "Mikrokreditbank"ka murojaat qilgan tadbirkorlar mikrolizing xizmati ko`rsatilishidan oldin "Mikrokreditbank" tomonidan bepul tashkil etiladigan ajratiladigan mikrokreditlar va ko`rsatiladigan lizing xizmatlari turlari va mexanizmlari, shuningdek biznes-reja tuzish bo`yicha ikkita bazaviy seminarda qatnashishi majburiy hisoblanadi.
Mikrolizing xizmatini qaytarilishini ta`minlash:
Mikrolizing xizmatlari ta`minot va mijoz tomonidan qo`yiladigan 30 foizli depozit asosida beriladi. MULK garovi mikrolizing xizmatini ta`minlashning asosiy shakli bo`lib xizmat qiladi. Har qanday mulk, shu jumladan buyumlar va «Garov to`g`risida»gi O`zbekiston Resrublikasi Qonuniga muvofiq mulkiy huquqlar (talablar) garov predmeti bo`lishi mumkin.
Ta`minot sifatida quydagilardan biri qabul qilinishi mumkin:
- mol-mulk garovi yuqori likvidlikka ega bo`lgan qimmatli qog`ozlar
- likvidli tovarlar, xorijiy valyuta va garov shaklida rasmiylashtiriladigan valyuta boyliklarining boshqa turlari;
- benuqson to`lov qobiliyatli sub`ekt obro`siga ega bo`lgan yuridik shaxslar kafilligi.
Mikrolizing xizmati arizalarini ko`rib chiqish muddatlari
- Mikrolizing xizmati ko`rsatilishi to`g`risidagi qaror kredit qo`mitasi tomonidan bankka zarur hujjatlar ilova qilingan holda mikrolizing buyurtmanomasi tushgan kundan boshlab 10 ish kuni mobaynida qabul qilinadi.
- Tadbirkorlik sub`ekti tomonidan zarur darajada rasmiylashtirilmagan hujjatlar taqdim etilganda yoxud hujjatlarda ishonchsiz yoki noto`g`ri ma`lumotlar mavjud bo`lganda bank ko`rsatilgan muddat mobaynida hujjatlarni aniq mulohazalar ro`yxatini yozma shaklda bayon qilgan holda puxta ishlash uchun qaytarishga haqlidir.
Mikrokreditlar ajratish va mikrolizing xizmatlari ko`rsatish taqiqlangan yo`nalishlar
- ilgari olingan kreditlarni yoki boshqa har qanday qarzlarni to`lashga;
- tamakichilikni va alkogolli ichimliklarni ishlab chiqarishni tashkil etishga;
- lotereyalar, totalizatorlar va tavakkalchilikka asoslangan boshqa o`yinlarni tashkil etishga berilmaydi.
Mikrolizing xizmatining ko`rsatilish va qaytarish tartibi
- Mikrîlizing xizmati ko`rsatilishi istàgidàgi tàdbirkîrlik sub`åkti Mikrîkråditbànkning o`zigà qulày bo`lgàn filiàli yoki minibànkigà murîjààt etàdi.
- Tàdbirkîrlik sub`åkti bànk tîmînidàn mikrîkråditlàr àjràtish âà mikrîlizing hizmàtlàri ko`rsàtish uni qàytàrish tàrtibi, biznås–råjà tuzish qîidàlàri bo`yichà båpul tàshkil etilàdigàn ikkità bàzàviy såminàrdà ishtirîk etishi màjburiy xisîblànàdi. Ushbu såminàrlàrdà tàdbirkîrlàr o`zlàrini qiziqtirgàn bàrchà sàvîllàrigà jàvîb îlàdilàr, bànk và mikrolizing xizmati ko`rsatiladigan xo`jalik yurituvchi sub`ektning huquq và màjburiyatlàri bilàn tànishàdilàr.
- Mikrîlizing xizmatlaridan foydalanish qîidàlàri tàdbirkîrgà mà`qul kålgàn tàqdirdà u mikrîlizing xizmati ko`rsatilishi uchun bànkkà yozmà murîjààtnîmà tàqdim etàdi. Murîjààtnîmàgà biznås råjà và tà`minît to`grisidàgi mà`lumîtlàrni ilîvà qilàdi.
- Krådit qo`mitàsi mijîz tîmînidàn tàqdim etilgàn õujjàtlàrni 10 ish kunidàn ko`p bo`lmàgàn vàqtdà ko`rib chiqàdi và mikrîlizing xizmati ko`rsatilishi bo`yichà Qàrîr mijîzgà tàqdim etàdi.
- Ijîbiy qàrîr îlgàn tàdbirkîr tà`minît (krådit qo`mitàsi qàrîridà qàyd etilgàn mîl-mulkni gàrîvi shàrtnîmàsini nîtàriàl tàsdiqlàsh) bilàn bîg`liq õujjàtlàrni ràsmiylàshtiràdi và bànkkà tàqdim etàdi.
- Mikrolizing summàsidàn và fîiz stàvkàsidàn kålib chiqib, àsîsiy qàrz và fîizlàrning bo`làjàk to`lîvlàri mikrolizing xizmatining butun muddàtigà tång to`lîvlàrdà hisîblàb chiqilàdi.
Bànk îldidàgi o`z màjburiyatlàrini bàjàrmàyotgàn qàrz îluvchigà nisbàtàn bànk mikrolizing shàrtnîmàsi shàrtlàridàn kålib chiqqàn hîldà quyidàgi huquqlàrgà egà bo`làdi:
- àgàr qàrz îluvchi bànkning tàvsiyalàrini kålishilgàn muddàtlàrdà bàjàrmàsà, ungà sànktsiya qo`llàsh to`g`risidàgi îgîhlàntirish bilàn birgà dà`vî õàti yubîrish;
- àsîsiy summà và mikrolizing xizmatidan fîydàlàngànlik uchun fîizlàr o`z vàqtidà to`lànmàgàn, shuningdåk mikrolizing xizmatining mikrolizing shàrtnîmàsidà bålgilàngàn muddàtdà qàytàrish istiqbîli màvjud bo`lmàgàn tàqdirdà mikrolizing xizmati bo`yichà qàrzdîrlik qîldig`ini muddàtidàn îldin, shu jumlàdàn gàrîvgà qo`yilgàn mîl-mulk và bîshqà mîl-mulk hisîbigà undirib îlish.
